Συμπεριφορά καταναλωτή και λήψη αποφάσεων κατά την επιλογή τροφίμων βάσει γενετικής προδιάθεσης: θέσεις, στάσεις και γνώσεις ελλήνων καταναλωτών

 
Το τεκμήριο παρέχεται από τον φορέα :
Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο
Αποθετήριο :
Βιβλιοθήκη & Κέντρο Πληροφόρησης ΕΣΤΙΑ
δείτε την πρωτότυπη σελίδα τεκμηρίου
στον ιστότοπο του αποθετηρίου του φορέα για περισσότερες πληροφορίες και για να δείτε όλα τα ψηφιακά αρχεία του τεκμηρίου*
κοινοποιήστε το τεκμήριο




2010 (EL)
Συμπεριφορά καταναλωτή και λήψη αποφάσεων κατά την επιλογή τροφίμων βάσει γενετικής προδιάθεσης: θέσεις, στάσεις και γνώσεις ελλήνων καταναλωτών

Τσάγκλας, Ορέστης

Εισαγωγή: Τα τελευταία χρόνια μεγάλη σημασία δίδεται στη διερεύνηση των αλληλεπιδράσεων γονιδίων και δίαιτας, και του ρόλου τους στην έκφραση των νοσημάτων. Η Διατροφογενετική ερευνά τον τρόπο με τον οποίο αντιδρά ο οργανισμός μας στα θρεπτικά συστατικά ανάλογα με το γενετικό μας υπόβαθρο και ενδιαφέρεται να εντοπίσει τις συγκεκριμένες ιδιαιτερότητες του κάθε ατόμου που ευθύνονται για τις τυχόν θετικές ή αρνητικές επιρροές διατροφικών συνηθειών. Αποτελεί το μονοπάτι προς την εξατομικευμένη δίαιτα Σκοπός: Βασικός σκοπός της μελέτης ήταν η διερεύνηση των γνώσεων, θέσεων και συμπεριφορών του Έλληνα καταναλωτή σε σχέση με τη Διατροφογενετική. Επιπλέον, διερευνήθηκε η στάση και οι θέσεις επιλεγμένων βιομηχανιών τροφίμων σε θέματα Διατροφογενετικής και προώθησης ειδικά σχεδιασμένων προϊόντων στο πλαίσιο μιας στοχοθετημένης- εξατομικευμένης δίαιτας. Μεθοδολογία: Στην έρευνα των καταναλωτών συμμετείχαν εθελοντικά 527 άνδρες και γυναίκες ηλικίας 18 έως 80 ετών, διαφορετικού μορφωτικού και κοινωνικοοικονομικού επιπέδου, οι οποίοι κλήθηκαν να συμπληρώσουν κατάλληλα διαμορφωμένα ερωτηματολόγια κλειστού τύπου που συντάχθηκαν ώστε να ανταποκρίνονται στο σκοπό της μελέτης. Η έρευνα των επιχειρήσεων πραγματοποιήθηκε με τη συμμετοχή εκπροσώπων από εννέα μεγάλες βιομηχανίες ή επιχειρήσεις τροφίμων που εδρεύουν στο νομό Αττικής. Οι εκπρόσωποι των επιχειρήσεων αυτών κλήθηκαν επίσης να απαντήσουν σε ειδικά διαμορφωμένα ερωτηματολόγια. που συντάχθηκαν για το σκοπό αυτό. Αποτελέσματα: Έρευνα Καταναλωτών: Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, 2 στους 3 Έλληνες καταναλωτές δήλωσαν πως προσέχουν τη διατροφή τους, ενώ στην πλειοψηφία τους θεωρούν ότι η υιοθέτηση ενός υγιεινού τρόπου διατροφής θα πρέπει να είναι βασική προτεραιότητα. Ωστόσο, εντύπωση προκαλεί το γεγονός ότι μόνο 1 στους 3 δήλωσε ότι διαβάζει ανελλιπώς τις διατροφικές ετικέτες στα τρόφιμα που αγοράζει, ενώ μεγάλο ποσοστό αυτών που δεν το κάνουν είναι γιατί δεν τις καταλαβαίνουν (20,4%). Επιπλέον, 1 στους 2 καταναλωτές θεωρεί πως τα στοιχεία των διατροφικών ετικετών δεν είναι επαρκή, χρήσιμα και κατανοητά. Οι καταναλωτές στην πλειοψηφία τους (66,4%) δήλωσαν ότι γνωρίζουν ότι υπάρχει η δυνατότητα παροχής υπηρεσιών γενετικής ανάλυσης, ενώ σε ποσοστό 82,5% βρίσκουν την ιδέα των εξατομικευμένων διατροφικών συστάσεων, ανεξαρτήτως φύλου, ηλικίας και μορφωτικού επιπέδου, χρήσιμη και συναρπαστική. Επιπλέον, 9 στους 10 δήλωσαν ότι θα αποτελούσε για αυτούς αρκετά, έως πολύ ισχυρό, κίνητρο για να ακολουθήσουν ένα πρόγραμμα εξατομικευμένης διατροφής να γνωρίζουν ότι μια συγκεκριμένη δίαιτα ή επιλογή τροφίμων είναι περισσότερο κατάλληλη για τη γενετική τους ταυτότητα, ενώ στην πλειοψηφία τους (>75,0%) δήλωσαν ότι θα αναζητούσαν στην αγορά προϊόντα ειδικά σχεδιασμένα για το δικό τους γενετικό υπόβαθρο. Οι μισοί από τους καταναλωτές θεωρούν ως πολύ πιθανό το σενάριο μέσα στην επόμενη 10ετία να πωλούνται ειδικά σχεδιασμένα τρόφιμα βάσει της γενετικής μας ταυτότητας, καθώς και ότι θα τα αγόραζαν εάν δεν ήταν πιο ακριβά από τα συμβατικά. Ωστόσο, φάνηκε πως οι διατροφικές ενδείξεις στα τρόφιμα αυτά θα πρέπει να είναι κατανοητές και να παρέχουν αρκετές πληροφορίες. Έρευνα Επιχειρήσεων: Οι εκπρόσωποι των βιομηχανιών τροφίμων στην πλειοψηφία τους αγνοούσαν τον όρο «Διατροφογενετική» (5 στους 9), αν και όλοι δήλωσαν ότι κατανοούν την έννοια των εξατομικευμένων διατροφικών συστάσεων, ενώ σε μεγάλο ποσοστό (4 στους 9) αγνοούσαν το νέο θεσμικό πλαίσιο που αφορά στη Νομοθεσία Τροφίμων παρότι δήλωσαν ότι η εταιρία τους έχει εναρμονιστεί με αυτό. Σχετικά με τις διατροφικές ετικέτες, η πλειοψηφία των ερωτηθέντων θεωρεί ότι είναι πιο σωστό και πιο κατανοητό να υπάρχουν ακριβείς πληροφορίες παρά γενικόλογες ενδείξεις στα τρόφιμα. Μόνο 4 στους 9 εκπροσώπους των εταιριών δήλωσαν ότι πιστεύουν ότι η εταιρία τους θα σχεδίαζε και θα προωθούσε ένα νέο διατροφογενετικό προϊόν προκειμένου να βρεθούν στην πρώτη γραμμή του μάρκετινγκ, ενώ οι υπόλοιποι δήλωσαν πως δε θα επέλεγαν κάτι τέτοιο άμεσα επειδή δε γνωρίζουν τη συμπεριφορά των καταναλωτών στο θέμα αυτό. Επιπλέον, 4 στους 9, πιστεύουν ότι η εταιρία στην οποία εργάζονται θα υιοθετούσε και θα εφάρμοζε τα δεδομένα της Διατροφογενετικής, ενώ 5 στους 9 θεωρούν πολύ πιθανό να διατίθενται στην αγορά μέσα στην επόμενη 10ετία ειδικά σχεδιασμένα «διατροφογενετικά» προϊόντα. Συμπεράσματα: Έρευνα Καταναλωτών: Οι καταναλωτές ενδιαφέρονται για την εξασφάλιση της ποιότητας της ζωής τους μέσω της υιοθέτησης ενός υγιεινού τρόπου διατροφής, έχοντας κατανοήσει το σημαντικό ρόλο μιας υγιεινής και ισορροπημένης πρόσληψης τροφής. Οι διατροφικές ετικέτες που χρησιμοποιούνται στην επισήμανση των τροφίμων σήμερα είναι αρκετά περίπλοκες και δυσνόητες για το μέσο καταναλωτή και πρέπει να απλοποιηθούν, καθώς επηρεάζουν σε σημαντικό βαθμό τον καταναλωτή κατά την επιλογή του προϊόντος. Οι καταναλωτές γνωρίζουν πως είναι πλέον δυνατό να μάθουν στοιχεία της γενετικής τους ταυτότητας, πράγμα που θα επέτρεπε στους ειδικούς να προτείνουν μια πιο υγιεινή διατροφή και τρόπο ζωής που να ταιριάζει στη δική τους συγκεκριμένη φυσιολογία, παρότι ο τομέας της Διατροφογενετικής αποτελεί μια πρόσφατη προσέγγιση στον τομέα της διατροφής. Επιπλέον, οι καταναλωτές θα ανταποκρίνονταν θετικά στις εξατομικευμένες διατροφικές συστάσεις, καθώς θεωρούν την ιδέα αυτή ως χρήσιμη και συναρπαστική. Τέλος, θα αντιδρούσαν θετικά στην αγορά ενός νέου ειδικά σχεδιασμένου «διατροφογενετικού» προϊόντος που θα ανταποκρινόταν στα ιδιαίτερα γενετικά χαρακτηριστικά του καθενός. Ο Έλληνας καταναλωτής έχει καταλάβει τη σπουδαιότητα ενός ειδικά σχεδιασμένου προϊόντος, κατάλληλου για τη γενετική του ταυτότητα, θα πρέπει όμως το προϊόν αυτό να είναι προσιτό οικονομικά σε σχέση με ένα συμβατικό. Έρευνα Επιχειρήσεων: Υπάρχει ελλιπής ενημέρωση των εργαζομένων στις βιομηχανίες τροφίμων σχετικά με βασικά θέματα Διατροφογενετικής και του ισχύοντος θεσμικού πλαισίου της Νομοθεσίας Τροφίμων. Οι εκπρόσωποι των επιχειρήσεων και των βιομηχανιών θεωρούν πως είναι πιο σωστό και κατανοητό να υπάρχουν στις διατροφικές ετικέτες ενδείξεις ακριβείς και συγκεκριμένες, καθώς ο καταναλωτής επηρεάζεται σημαντικά από σλόγκαν και λογότυπα επιστημονικών ενώσεων. Διαπιστώθηκε μια απροθυμία υιοθέτησης της ιδέας της σχεδίασης και προώθησης ενός νέου «διατροφογενετικού» προϊόντος από τις βιομηχανίες, καθώς αποτελεί αμφισβητούμενη επιλογή και δε γνωρίζουν πως θα αντιδράσει ο καταναλωτής σε αυτή την ιδέα. Καταδεικνύεται η απροθυμία της ανάληψης και υλοποίησης καινοτόμων πρωτοβουλιών για μικρές και συγκεκριμένες ομάδες καταναλωτών, λόγω του μειωμένου κέρδους και του αυξημένου ρίσκου της επένδυσης. Παρόλο που θεωρείται πολύ πιθανή η πώληση ειδικά σχεδιασμένων προϊόντων διατροφής που να ανταποκρίνονται στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του καθενός και αναγνωρίζεται η αναγκαιότητα των εξατομικευμένων διατροφικών συστάσεων, η ελληνική αγορά μάλλον δεν είναι διατεθειμένη να στηρίξει αυτές τις ιδέες.

postgraduate_thesis
Μεταπτυχιακή Εργασία (EL)
Postgraduate Thesis (EN)

Διατροφικές συνήθειες
Γονίδια
Καταναλωτική συμπεριφορά
Διατροφή - Γενετικές απόψεις

Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο (EL)
Harokopio University (EN)

2010


Αναφορά Δημιουργού – Μη Εμπορική Χρήση – Όχι Παράγωγα Έργα 4.0



*Η εύρυθμη και αδιάλειπτη λειτουργία των διαδικτυακών διευθύνσεων των συλλογών (ψηφιακό αρχείο, καρτέλα τεκμηρίου στο αποθετήριο) είναι αποκλειστική ευθύνη των αντίστοιχων Φορέων περιεχομένου.