Η παρούσα εργασία διαιρείται σε δύο μέρη α) στο θεωρητικό πλαίσιο και β) στην έρευνα. Σκοπός της είναι η ανίχνευση έμφυλων αναπαραστάσεων στα σχολικά εγχειρίδια της Α' Δημοτικού στο μάθημα της Γλώσσας από το 1919 έως σήμερα. Σκόπιμο κρίθηκε να μελετηθεί ο τρόπος που απεικονίζονται τα φύλα στα πρώτα αναγνωστικά και πως διαμορφώνονται αυτά μέσα απ τις κοινωνικοπολιτισμικές αλλαγές με το πέρασμα των χρόνων, αφού τα σχολικά εγχειρίδια δεν είναι μόνο χρήσιμα για την εκμάθηση της γραφής και της ανάγνωσης, μεταξύ των άλλων, αλλά αποτελούν το πρώτο μαθησιακό εργαλείο που συμβάλλει στην υιοθέτηση αντιλήψεων, μετάδοση προτύπων, ιδανικών, αξιών και κανόνων που συνδέονται με το φύλο. Ως μέθοδος επεξεργασίας και διερεύνησης των εγχειριδίων χρησιμοποιήθηκε η ανάλυση περιεχομένου, στο πλαίσιο της οποίας επελέγησαν πέντε κατηγορίες διερεύνησης .Σύμφωνα λοιπόν με την ερευνητική αυτή μέθοδο, στα σχολικά εγχειρίδια που μελετήθηκαν εντοπίστηκαν έμφυλες προκαταλήψεις και στερεότυπα ειδικότερα στα παλαιότερα αναγνωστικά του 1919, του 1954 και 1965, πολλές από τις οποίες φαίνεται να επιβιώνουν και στα νεότερα. Ποιο χαρακτηριστική η αναπαράσταση του άνδρα που δραστηριοποιείται σε ποικίλα επαγγέλματα και ποικίλους ρόλους, σε αντίθεση με τη γυναίκα που μοιάζει να περιορίζεται στις οικιακές ασχολίες και την ανατροφή των παιδιών. Η έρευνα τόσο των κειμένων όσο και των εικόνων οδήγησε στο βασικό συμπέρασμα της άνισης εκπροσώπηση των φύλων με το ανδρικό να υπερτερεί και να κυριαρχεί παντού.
Λέξεις κλειδιά: φύλο, στερεότυπα, έμφυλες αναπαραστάσεις, σχολικά εγχειρίδια.
University of the Aegena
