Σκοπός: Οι γνωσιακές διαταραχές μετά από ενδαρτηρεκτομή καρωτίδας (carotid endarterectomy CEA) αποτελούν σημαντικό ποσοστό των επιπλοκών. Η προποφόλη έχει ισχυρές αντιοξειδωτικές ιδιότητες, οι οποίες θα μπορούσαν να αποδειχθούν ιδιαίτερα ευεργετικές στην ισχαιμία-επαναιμάτωση κατά την ενδαρτηρεκτομή καρωτίδας (CEA).Μέθοδος: Σε μία τυχαιοποιημένη προοπτική μελέτη, 44 ασθενείς υποβλήθησαν σε προγραμματισμένη ενδαρτηρεκτομή καρωτίδας με γενική αναισθησία είτε με σεβοφλουράνιο (ομάδα Σ, n=21) είτε με προποφόλη (ομάδα Π, n=23). Η γνωσιακή λειτουργία εκτιμήθηκε με τη δοκιμασία MMSE (Mini-Mental State Examination) πριν, 1 ώρα και 24 ώρες μετά την ενδαρτηρεκτομή καρωτίδας (CEA). Δείγματα αίματος ελήφθησαν από την κερκιδική αρτηρία και τη σύστοιχη προς τη χειρουργούμενη καρωτίδα έσω σφαγίτιδα φλέβα, πριν από τον αγγειακό αποκλεισμό της καρωτίδας (carotid clamping) καθώς και 5 λεπτά μετά την άρση του αποκλεισμού, ενώ δείγμα περιφερικού φλεβικού αίματος ελήφθηκε 24 ώρες μετεγχειρητικά. Έγινε ανάλυση των δειγμάτων αίματος για τον καθορισμό της συγκέντρωσης του γαλακτικού οξέος, της πρωτεΐνης S100B και της πρωτεΐνης P-σελεκτίνης καθώς και για τους βιοχημικούς δείκτες της οξειδωτικής βλάβης όπως είναι ο λόγος μαλονδιαλδεΰδης/ λιποπρωτεΐνης χαμηλής πυκνότητας (malondialdehyde/low-density lipoprotein, MDA/LDL) και η συγκέντρωση νιτρικών και νιτρωδών.Αποτελέσματα: Συγκριτικά με την ομάδα Σ, οι ασθενείς της ομάδας Π παρουσίασαν μεγαλύτερη αύξηση στις τιμές της δοκιμασίας MMSE 24 ώρες μετεγχειρητικά. Επίσης οι ασθενείς που παρουσίασαν μειωμένες επιδόσεις στη δοκιμασία MMSE 24 ώρες μετεγχειρητικά ήταν λιγότεροι στην ομάδα Π σε σχέση με την ομάδα Σ (13% έναντι 43% στην ομάδα Σ, p<0.05). Τα επίπεδα του γαλακτικού οξέος και της πρωτεΐνης S100B ήταν σημαντικά χαμηλότερα και στο αρτηριακό και στο σφαγιτιδικό δείγμα αίματος στην ομάδα Π. Επιπλέον, η διαφορά συγκέντρωσης μεταξύ φλεβικού σφαγιτιδικού – αρτηριακού αίματος των MDA/LDL και των συγκεντρώσεων των νιτρικών και νιτρωδών ήταν χαμηλότερη κατά τη διάρκεια της αναισθησίας με προποφόλη.Συμπέρασμα: Φαίνεται πως η προποφόλη βελτιώνει τις γνωσιακές επιδόσεις των ασθενών μετά από καρωτιδική ενδαρτηρεκτομή. Αυτή η βελτίωση σχετίζεται με χαμηλότερους δείκτες ισχαιμικής εγκεφαλικής βλάβης και φαίνεται πως οφείλεται στην αντιοξειδωτική δράση της προποφόλης στην ισχαιμική εγκεφαλική κυκλοφορία.
Background: Cognitive dysfunction remains significant after carotid endarterectomy (CEA). Propofol has potent antioxidative properties, which could prove beneficial in ischemia-reperfusion during CEA. Materials and Methods: In a randomized prospective study, 44 patients undergoing elective CEA received general anesthesia with either sevoflurane (group S, n=21) or propofol (group P, n=23). Cognitive function was assessed with the Mini-Mental State Examination (MMSE) test before, 1 hour and 24 hours after CEA. Blood samples from the radial artery and the ipsilateral to the operated carotid internal jugular vein were drawn before carotid clamping and 5 minutes following unclamping and peripheral blood was obtained 24 hours postoperatively. Samples were analyzed for lactate, S100B and P-selectin concentrations and for the biochemical markers of oxidative damage malondialdehyde/low-density-lipoprotein (MDA/LDL) ratio and nitrates and nitrites concentrations.Results: Compared to group S, patients in group P exhibited a greater increase in their MMSE values 24h postoperatively. Patients who had their MMSE performance reduced at 24h were also significantly fewer in group P (13% vs. 43% in group S, p<0.05). Lactate and S100B levels were significantly lower in arterial and jugular vein samples in group P. In addition, the jugular vein-arterial differences of MDA/LDL and nitrates + nitrites concentrations were lower during propofol anesthesia.Conclusions: Propofol seems to improve cognitive performance after CEA. This improvement is associated to decreased indices of ischemic cerebral damage and seems to be due to antioxidative effect in the ischemic cerebral circulation.