Εισαγωγή: Η παιδική ηλικία και η εφηβεία είναι κρίσιμες περίοδοι για την ανάπτυξη
μακροπρόθεσμων συμπεριφορών υγείας. Η κατανόηση αυτών των συμπεριφορών σε
διάφορες περιοχές μπορεί να βοηθήσει στον σχεδιασμό στοχευμένων παρεμβάσεων για τη
βελτίωση των αποτελεσμάτων υγείας.
Σκοπός: Ο σκοπός αυτής της μεταπτυχιακής διπλωματικής εργασίας είναι η
διερεύνηση των συμπεριφορών υγείας των παιδιών και των εφήβων σε τρεις γεωγραφικές
περιφέρειες: στις ΗΠΑ, στην Ευρώπη και στην Ελλάδα.
Υλικό και Μέθοδος: Τα επιδημιολογικά δεδομένα προέρχονται από μεγάλες εθνικές και
διεθνείς έρευνες, συμπεριλαμβανομένων των National Survey of Children's Health του CDC,
της μελέτης Health Behavior in School-aged Children (HBSC), Childhood Obesity Surveillance
Initiative (COSI) και εκθέσεων του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας. Επίσης, έγινε αναζήτηση
για τα εξεταζόμενα θέματα στις βάσεις PubMed, Google Scholar, Scopus, Web of Science,
ERIC (Education Resources Information Center), ResearchGate, PsychInfo, με τους
αντίστοιχους για κάθε θέμα αλγόριθμους.
Αποτελέσματα: Σύμφωνα με πρόσφατα δεδομένα του CDC, περίπου το 24% των
παιδιών και των εφήβων ηλικίας 6-17 στις ΗΠΑ συμμετέχουν καθημερινά σε τουλάχιστον 60
λεπτά μέτριας έως έντονης σωματικής δραστηριότητας. Στην Ευρώπη, τα ποσοστά
διαφέρουν ανά χώρα, με 11% έως 41% των παιδιών ηλικίας 11 ετών και 5% έως 25% των
εφήβων ηλικίας 15 ετών να πληρούν τα ίδια κριτήρια. Η μέση τιμή του ποσοστού των παιδιών
και εφήβων που συμμετέχουν σε τουλάχιστον 60 λεπτά μέτριας έως έντονης σωματική
δραστηριότητας για τις ηλικίες 11, 13 και 15 ετών στην Ευρώπη είναι περίπου 20%, ενώ στην
Ελλάδα είναι 14%, το χαμηλότερο ποσοστό μεταξύ των χωρών που μελετήθηκαν. Επίσης, στις
ΗΠΑ, περίπου το 83% των παιδιών και των εφήβων καταναλώνουν καθημερινά φρούτα και
λαχανικά. Στην Ευρώπη και την Ελλάδα, περίπου το 38% και 30% αντίστοιχα αναφέρουν
καθημερινή κατανάλωση φρούτων και λαχανικών. Το πρωινό παραλείπεται καθημερινά από
περίπου το 20% των παιδιών και των εφήβων στις ΗΠΑ, με το ποσοστό να αυξάνεται με την
ηλικία. Στην Ευρώπη, περίπου το 45% παραλείπει το πρωινό, με την Ελλάδα να έχει το
υψηλότερο ποσοστό που ανέρχεται στο 49%. Επιπλέον, τα ποσοστά υπέρβαρων ή
7
παχύσαρκων παιδιών και εφήβων στις ΗΠΑ, την Ευρώπη και την Ελλάδα είναι 35,4%, 28% και
24,7%, αντίστοιχα.
Σε σχέση με την ψυχική υγεία, και συγκεκριμένα το άγχος και η κατάθλιψη αποτελούν
σημαντικά θέματα δημόσιας υγείας. Στις ΗΠΑ, το 4% των παιδιών και των εφήβων ηλικίας 3-
17 διαγνώστηκαν με κατάθλιψη και το 9,2% με άγχος,το 2020. Στην Ευρώπη, περίπου το 5,4%
των παιδιών και εφήβων υποφέρουν από συμπτώματα κατάθλιψης ενώ το 7,9% πάσχει από
άγχος και στρες. Στην Ελλάδα, τα αντίστοιχα ποσοστά είναι υψηλότερα, με το 8,3% των
παιδιών και εφήβων να παρουσιάζουν συμπτώματα κατάθλιψης και το 12,4% να εμφανίζει
υψηλά επίπεδα άγχους.
Συμπεράσματα: Η μελέτη αναδεικνύει την ανάγκη για στοχευμένες παρεμβάσεις
προαγωγής της σωματικής δραστηριότητας, βελτίωσης των διατροφικών συνηθειών και
υποστήριξης της ψυχικής υγείας των παιδιών και των εφήβων. Η ενίσχυση των σχολικών
προγραμμάτων προαγωγής υγείας, η δημιουργία υποστηρικτικών κοινωνικών δομών και η
προώθηση υγιεινών συμπεριφορών είναι κρίσιμα για την αντιμετώπιση αυτών των
προκλήσεων.