Η επιλογή των στελεχών εκπαίδευσης συνιστά μια πολύπλοκη διαδικασία, καθώς προκύπτει δυσκολία στον ακριβή προσδιορισμό και στην περιγραφή της διοικητικής εργασίας, της αξιόπιστης εκτίμησης και της σχετικής απόδοσης. Με το νόμο 4327/2015 για πρώτη φορά το σύνολο των εκπαιδευτικών μετέχει μέσω ψηφοφορίας στην επιλογή των Διευθυντών και Υποδιευθυντών των σχολείων. Το Συμβούλιο της Επικρατείας κρίνει αντισυνταγματικό το νόμο για τον τρόπο επιλογής των στελεχών εκπαίδευσης. Από το 1985 η επιλογή των στελεχών εκπαίδευσης γίνεται κάθε φορά και με ένα νέο νομοθέτημα. Εννιά επιλογές διευθυντών σχολικών μονάδων στηρίχτηκαν σε εννιά διαφορετικές νομοθετικές ρυθμίσεις. Ο τελευταίος νόμος 4437/2017 επαναφέρει τη συνέντευξη στη διαδικασία επιλογής.
Με τη συγκεκριμένη εργασία επιχειρήθηκε μια συγκριτική αποτίμηση των χαρακτηριστικών που διέκριναν τους νόμους επιλογής διευθυντών στην εκπαίδευση, και θεσμοθετήθηκαν στην Ελλάδα από το 1985 και μετά. Μέσω ποσοτικής έρευνας διερευνήθηκαν οι απόψεις των Διευθυντών για: α) την μοριοδότηση των κριτηρίων επιλογής στη διεύθυνση των σχολείων (ακαδημαϊκά προσόντα, η γενική συγκρότηση του υποψήφιου διευθυντή ή τα χρόνια υπηρεσίας του – αρχαιότητα– πρέπει να μοριοδοτούνται περισσότερο), β) την αποτελεσματικότητα της προφορικής συνέντευξης, γ) το εάν ο Σύλλογος Διδασκόντων πρέπει να έχει ενεργό ρόλο στην ανάδειξη νέων διευθυντών και τι επηρεάζει σε μέγιστο βαθμό την επιλογή του Συλλόγου Διδασκόντων (η προσωπικότητα-γενική συγκρότηση, η προηγούμενη διοικητική εμπειρία, τα ακαδημαϊκά προσόντα, οι φιλικές σχέσεις και οι κοινές αντιλήψεις των εκπαιδευτικών με τον υποψήφιο διευθυντή). Για την επεξεργασία του θέματος εκτός από την βιβλιογραφική ανασκόπηση μελετήθηκε το σύνολο των Νόμων, Προεδρικών Διαταγμάτων, Υπουργικών Αποφάσεων και εγκυκλίων που αφορούν την επιλογή στελεχών εκπαίδευσης από το 1985 και έπειτα. Η ποσοτική έρευνα είναι δειγματοληπτική και επιχειρεί να διερευνήσει τις απόψεις των διευθυντών σχολείων της Πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης με την χρήση ερωτηματολογίου.
School Leadership selection is a complicated process due to the difficulty in the precise definition and description of the administrative work features, the reliable evaluation, and relevant performance. According to Law 4327/2015, all the teachers of a school unit take part in the principal and vice-principal voting selection process. The Council of State judges that the above law is anti-constitutional regarding the framework for the selection process. Since 1985 school leadership selection is conducted through a series of different statutes. Nine school principal selection processes were based on nine different legislative adjustments. Within the most recent Law 4437/2017, the interview is restored in the selection process.
The present paper attempts a comparative evaluation of the characteristics which are prominent in the relevant legislative regulations which have been officially established in Greece since 1985 regarding school leadership selection. Quantitative research has been used to explore the views of school principals on: a) the accreditation ranking mode (academic qualifications, overall constitution of the candidate principal, or years of service should be more highly valued and accredited), b) interview effectiveness, c) whether Teachers' Associations should have an active role in the nomination of new principals, and what are the factors that mostly affect their choices (personality, overall constitution, prior administrative experience, friendly relationships and shared beliefs between staff members and the candidate principal). Bibliographical review and study of all the relevant legislation has been also used in the approach. The latter involves Laws, Presidential Decrees, Ministerial Decisions, and bulletins issued for the school leadership selection process since 1985. Research is based on quantitative sampling and makes use of questionnaires in order to explore the above views.
Πανεπιστήμιο Αιγαίου
