Ο επιστημονικός όρος των κειμένων ταυτότητας είναι σύγχρονος και όχι ακόμη ευρέως γνωστός, όμως έχει απασχολήσει αρκετούς κοινωνιογλωσσολόγους και εκπαιδευτικούς.
Στην παρούσα έρευνα, γίνεται μία προσπάθεια ανάδειξης της αξίας των κειμένων ταυτότητας σε έναν χώρο και ένα πλαίσιο το οποίο δεν έχει απασχολήσει τόσο τους εκπαιδευτικούς, μέχρι σήμερα, στον χώρο και το πλαίσιο του νηπιαγωγείου.
Η έρευνα που παρουσιάζεται, λοιπόν είναι έρευνα δράσης και αφορά την ενδυνάμωση των ταυτοτήτων παιδιών προσχολικής ηλικίας που προέρχονται από άλλες χώρες, μέσω της παραγωγής κειμένων ταυτότητας. Οργανώθηκε και υλοποιήθηκε σε ένα νηπιαγωγείο της Αθήνας και τα δεδομένα που συλλέχθηκαν διασταυρώθηκαν και μελετήθηκαν διεξοδικά βάσει κριτικής προσέγγισης.
Η εν λόγω έρευνα δράσης παρουσιάζεται σε τέσσερα κεφάλαια:
Το πρώτο κεφάλαιο περιλαμβάνει μία ιστορική αναδρομή του μεταναστευτικού ζητήματος και των πρακτικών ενσωμάτωσης των οικονομικών μεταναστών από το ελληνικό κράτος, τα κυρίαρχα μοντέλα εκπαίδευσης των πολυπολιτισμικών κοινωνιών, ενώ ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στο διαπολιτισμικό μοντέλο. Περιλαμβάνει επίσης τον ορισμό και την διευκρίνιση της έννοιας της ταυτότητας, της ενδυνάμωσης, της διγλωσσίας -και των επιμέρους ορισμών και υποκατηγοριών που εντάσσονται σε αυτήν και την συγκροτούν- καθώς και κείμενα ταυτότητας.
Το δεύτερο κεφάλαιο περιλαμβάνει τα ερευνητικά ερωτήματα, την ερευνητική μέθοδο που χρησιμοποιήθηκε καθώς και τον ορισμό αυτής, το δείγμα, τις κύριες μεθόδους συλλογής δεδομένων : παρατήρηση, συμμετοχική παρατήρηση, διδακτική παρέμβαση, συνέντευξη- αλλά και τα επιμέρους βοηθητικά ερευνητικά εργαλεία : ημερολόγιο, μαγνητοφώνηση και απομαγνητοφώνηση.
Περιλαμβάνει επίσης την αναλυτική διαδικασία και τη χρονική σειρά που αυτή ακολούθησε καθώς επίσης και τους άξονες της συνέντευξης .
Το τρίτο κεφάλαιο αποτελείται από τρία υποκεφάλαια στα οποία γίνεται η παρουσίαση και ανάλυση των ευρημάτων: Τις παρατηρήσεις, τις συμμετοχικές παρατηρήσεις και διδακτικές παρεμβάσεις και την συνέντευξη της εκπαιδευτικού. Τέλος, στο τέταρτο κεφάλαιο συγκεντρώνονται τα συμπεράσματα που εξήχθησαν.
Το κύριο συμπέρασμα που προκύπτει είναι ότι ένα επιτρεπτικό κλίμα και η προώθηση διαπολιτισμικών και ανθρωπιστικών εννοιών που όμως δεν συνδέονται άμεσα και δεν ανάγονται στα βιώματα των παιδιών, δεν αρκούν για την ουσιαστική εμψύχωση και ενδυνάμωση του διαφορετικού ταυτοτικού στοιχείου που το κάθε δίγλωσσο παιδί κρύβει μέσα του. Και μάλιστα, η ανάγκη για την ανάδυση του στοιχείου αυτού είναι πιο επίκαιρη από ποτέ, καθώς αυτό χάνεται λόγω της προσπάθειας των γονέων να ωθήσουν τα παιδιά τους στην πλήρη αφομοίωσή τους από την ελληνική κοινωνία.
Τέλος, μέσα από την έρευνα αυτή αναδεικνύεται ο πολυδιάστατος χαρακτήρας των κειμένων ταυτότητας, ενώ παράλληλα επιβεβαιώνεται η δυνατότητα παραγωγής και ενασχόλησης με αυτά ήδη από το νηπιαγωγείο.
Τα γνωστικά και ψυχοκοινωνικά όρια των παιδιών είναι ευέλικτα και στην πραγματικότητα ανύπαρκτα, λόγω της αναλογικής σχέσης που αναπτύσσεται μεταξύ των ορίων αυτών και της ενδυνάμωσης των παιδιών από τους εκπαιδευτικούς.
Λέξεις-κλειδιά: έρευνα δράσης, κείμενα ταυτότητας, ενδυνάμωση, διαπολιτισμικό μοντέλο εκπαίδευσης, διγλωσσία
(EL)
The scientific term of identity texts is modern and not yet widely known, but several sociolinguists and educators have been dealing with it.
In the present study, an effort is made to highlight the value of identity texts in an area where teachers have not been involved, in kindergarten.
Thus, the research that is presented here is an action research and it is about strengthening the identities of pre-school children from other countries through the production of identity texts. It was organized and implemented in a kindergarten in Athens and the data collected, cross-checked and thoroughly studied on a basis of a critical approach.
This action research is presented in four chapters:
The first chapter includes a historical overview of the immigration issue and the practices of integration of economic migrants by the Greek state, the dominant models of education of multicultural societies - with particular emphasis on the intercultural model. It includes as well the definition and clarification of the concept of identity, empowerment, bilingualism - and the individual definitions and subcategories included in and that compose it- and identity texts.
The second chapter includes the research questions, the research method used and its definition, the sample, the main methods of data collection: interrogation, participatory observation, didactic intervention, interview - but also the individual auxiliary research tools: diary, recording, transcription. It also includes the analytical process and the time sequence followed and the axes of the interview.
The third chapter consists of three subchapters in which the presentation and analysis of the findings is made: Observations, participatory remarks and didactic interventions and the interview of the teacher.
Finally, the fourth chapter summarizes the conclusions drawn.
The main conclusion is that a permissive climate and the promotion of intercultural and humanistic concepts that are not directly related and do not relate to the experiences of children are not enough to effectively animate and empower the different identifying element that each bilingual child hides within.
Indeed, the need for the emergence of this element is more timely than ever, as it is lost because of the parents' attempt to push their children to their full assimilation from Greek society.
Finally, this research reveals the multidimensional nature of identity texts, while at the same time confirming the possibility of producing and dealing with them already in the framework of kindergarten.
The cognitive and psychosocial boundaries of children are flexible and in fact non-existent, due to the proportional relationship that develops between these limits and the empowerment of children by teachers.
Key words: action research, identity texts, empowerment, intercultural education model, bilingualism
(EN)
/aggregator-openarchives/portal/institutions/uoa
