Το κίνημα του φεμινισμού στις μέρες μας φαίνεται να εξελίσσεται, ιδιαιτέρως αναφορικά με τη χρήση του διαδικτύου. Η παρούσα έρευνα θεμελιώνεται στην υπόθεση πως ο διαδικτυακός ακτιβισμός, όπως διαμορφώνεται στην Ελλάδα σήμερα, φαίνεται να ενισχύει τη φεμινιστική δράση, παρέχοντάς της μέσα και τρόπους έκφρασης και συμμετοχής που ξεφεύγουν από τις καθιερωμένες παραδοσιακές μορφές πολιτικής δράσης.
Αρχικά, εξετάστηκε ο ρόλος του διαδικτύου τον παραδοσιακό ακτιβισμό, κυρίως στο επίπεδο της οργάνωσης και της συμμετοχής. Ακολούθως, διερευνήθηκε κατά πόσον η εμπειρία στο πεδίο επιτρέπει την επαναδιατύπωση της θεωρίας της δημόσιας σφαίρας, ως ένα πεδίο κατακερματισμένο μεν, όχι λιγότερο δημόσιο δε, του οποίου τα όρια αλληλοεπικαλύπτονται με αυτά της ιδιωτικής σφαίρας. Ο ψηφιακός φεμινιστικός ακτιβισμός μελετήθηκε ως βίωμα και ως μέσο διαπαιδαγώγησης. Τέλος, διερευνήθηκε το ζήτημα της ανισότητας στη βάση του ψηφιακού χάσματος, με δύο αιχμές: τον έλεγχο της προσέγγισης που διακηρύττει τον εκδημοκρατισμό που φέρνει το διαδίκτυο στη βάση μιας ισονομίας στα πρότυπα της ιδιότητας του πολίτη, και αφετέρου τη σημασία της επίδρασης της ηλικίας και της τάξης στη διαμόρφωση της ψηφιακής συμμετοχής στα κοινωνικά κινήματα.
Ως μελέτες περίπτωσης επιλέχθηκαν τέσσερις δημόσιες σελίδες του Facebook. Πραγματοποιήθηκαν δύο τύποι δειγματοληψίας: ο πρώτος αφορά στη διεξαγωγή επτά ημι-δομημένων συνεντεύξεων, ο δεύτερος αφορά σε δείγμα n=160 δημόσιων αναρτήσεων των τεσσάρων μελετών περίπτωσης που συλλέχθηκε με τη μέθοδο εξαγωγής δεδομένων ιστού (web data extraction). Η επεξεργασία των δεδομένων έγινε εφαρμόζοντας θεματική ανάλυση και ανάλυση περιεχομένου.
Διαπιστώθηκε η ιδιαίτερη σχέση των σύγχρονων κοινωνικών κινημάτων με τις ιστοσελίδες κοινωνικής δικτύωσης (ΙΚΔ), καθώς κι ο χαρακτήρας της φεμινιστικής ακτιβιστικής δραστηριότητας στα πλαίσια μιας εναλλακτικής δημόσιας σφαίρας εντός των ΙΚΔ. Στη διαδικτυακή αυτή δημόσια σφαίρα, οι σύγχρονες τεχνολογίες δικτύωσης διευκολύνουν τα άτομα να εναρμονιστούν συν-αισθηματικά και να αναλάβουν νέες πρωτότυπες μορφές πολιτικής δράσης, μολονότι τελικά οι δομικές ανισότητες της παραδοσιακής δημόσιας σφαίρας φαίνεται να διαπερνούν και τη διαδικτυακή. Αν κι ο χρόνος θα το δείξει, η συμμετοχή στον ψηφιακό φεμινιστικό ακτιβισμό φαίνεται να εμπλουτίζει τη συλλογική δράση, καθιστώντας τον σημαντικό αρωγό των διεκδικήσεων για το μέλλον.
(EL)
The feminist movement nowadays seems to be evolving, especially in respect to the use of the internet. This research is based on the assumption that online activism, as it is being shaped in Greece today, seems to enhance feminist action, providing it with means and ways of expression and participation that go beyond the established traditional forms of political action.
Initially, we examined the role of the internet in traditional activism, mainly at the level of organization and participation. Subsequently, we explored whether experience in the field allows for a reformulation of the theory of the public sphere, as a field fragmented while no less public, whose boundaries overlap with those of the private sphere. We studied digital feminist activism as an experience and as a means of education. Finally, we considered the issue of inequality at the basis of the digital divide, regarding two aspects: we assessed the approach that proclaims the democratization brought by the Internet based on an egalitarianism in the standards of citizenship, and also the influence of age and class in shaping digital participation in social movements.
We chose four public Facebook pages as case studies. Two types of sampling were carried out: the first involves conducting seven semi-structured interviews, the second involves a sample of n=160 public posts of the four case studies collected using the web data extraction method. We processed the data by applying thematic and content analysis.
We identified a particular relationship between contemporary social movements and social networking sites (SNSs), as well as the character of feminist activist activity within an alternative public sphere in the SNSs. In this online public sphere, contemporary networking technologies facilitate individuals to share affect and undertake new original forms of political action, although ultimately the structural inequalities of the traditional public sphere seem to permeate the online public sphere as well. Although only time will tell, participation in digital feminist activism seems to enrich collective action, making it an important facilitator of assertions into the future.
(EN)
/aggregator-openarchives/portal/institutions/uoa
