Στην περίοδο της κύησης και της γαλουχίας παρατηρείται ιδιαίτερη προσαρμογή του οστικού μεταβολισμού, καθώς λαμβάνουν χωρά σημαντικές αλλαγές στην ομοιόσταση του ασβεστίου, της παραθορμόνης, της καλσιτονίνης και της βιταμίνης D, με στόχο την εξασφάλιση υψηλών συγκεντρώσεων ασβεστίου και ιχνοστοιχείων για την επαρκή επιμετάλλωση του σκελετού του εμβρύου. Τόσο στην κύηση όσο και στην γαλουχία οι μηχανισμοί εξοικονόμησης ασβεστίου και ιχνοστοιχείων είναι ίδιοι και περιλαμβάνουν την αυξηση της πρόσληψης ασβεστίου και ιχνοστοιχείων από τις τροφές, την αύξηση της εντερικής απορρόφησης, την κινητοποίηση του ασβεστίου και του φωσφόρου από τον σκελετό και την αύξηση της νεφρικής τους απέκκρισης , Ωστόσο σε κάθε περίοδο διαφορετικοί από αυτούς αναλαμβάνουν την κυρίαρχη δράση. Το τελικό αποτέλεσμα είναι η μείωση του ολικού ασβεστίου ορού, ενώ το ιονισμένο ασβέστιο και ο φώσφορος παραμένουν σταθερα. Αντίθετα, η παραθορμόνη μειώνεται αρχικά και εν συνεχεία σταθεροποιείται σε μέσες φυσιολογικές τιμές, ενώ η 1,25-(OH)2-βιταμίνηD διπλασιάζεται στο πρώτο τρίμηνο και παραμένει σταθερή. Αύξηση παρουσιάζουν η καλσιτονίνη και ο παράγοντα PTHrp.
Στη γαλουχία, οι μητρικές απώλειες ασβεστίου και φωσφόρου τετραπλασιάζονται, παρόλα αυτά οι μεταβολές που επιτελούνται στο θηλασμό, εξασφαλίζουν τις επαρκείς ποσότητές τους για την σκελετική ανάπτυξη. Σημαντικότερη από όλες τις μεταβολές αποτελεί η αύξηση του παράγοντα PTHrP. Επιπλέον, το ιονισμένο ασβέστιο αυξάνεται, παραμένοντας όμως εντός φυσιολογικών ορίων, ενώ ο φώσφορος αυξάνεται ακόμη και άνωθεν του φυσιολογικού. Η παραθορμόνη μειώνεται έως και 50% και επανέρχεται στα φυσιολογικά όρια μετά τον απογαλακτισμό, ενώ η 1,25(OH)2-βιταμίνη D επανέρχεται στα φυσιολογικά επίπεδα μετά τον τοκετό. Τα παραπάνω προκαλούν αυξημένη κινητοποίηση ασβεστίου και φωσφόρου από τον σκελετό, με μικρή συνεισφορά της εντερικής απορρόφησης αλλά και της νεφρικής απέκκρισης.
Οι διαταραχές του οστικού μεταβολισμού κατά την κύηση και τη γαλουχία σχετίζονται με ποικίλα σκελετικά μεταβολικά νοσήματα κατά την διάρκεια αυτής της περιόδου. Τα πλέον σημαντικά από αυτά περιλαμβάνουν την οστεοπόρωση, την παροδική οστεοπόρωση ή αλγοδυστροφία του ισχίου, τον υπερπαραθυρεοειδισμό, τον υποπαραθυρεοειδισμό, καθώς και τον ψευδοϋποπαραθυρεοειδισμό και την οικογενή υποασβεστιουρική υπερασβεστιαιμία και τέλος την ανεπάρκεια ή έλλειψη της βιταμίνης D και την χαμηλή πρόσληψη ασβεστίου.
(EL)
During pregnancy and lactation, there is a particular adaptation of bone metabolism, as significant changes in the homeostasis of calcium, parathyroid hormone, calcitonin and vitamin D take place, with the aim of ensuring high concentrations of calcium and trace elements for adequate fetal bone mineralisation. In both pregnancy and lactation, the mechanisms for calcium and trace elements saving are the same and include an increase in nutritional intake of calcium and trace elements, intestinal absorption, calcium and phosphorus mobilisation from the skeleton and renal excretion. However, in each period different mechanisms predominate. The result is a decrease in total serous calcium, while ionised calcium and phosphorus remain stable. In contrast, parathyroid hormone decreases initially and subsequently stabilises at normal physiological values, whereas 1,25-dehidroxy vitamin D doubles in the first trimester and remains stable. An increase is observed in calcitonin and PTHrp protein.
In lactation, maternal losses of calcium and phosphorus are multiplied, however, the changes that occur with breastfeeding ensure sufficient quantities for skeletal development. The most significant change is the increase of the PTHpr factor. In addition, ionised calcium increases but remains within normal limits, while phosphorus rises even above normal. Parathyroid hormone decreases by up to 50% and returns to normal after weaning, while 1,25-dehidroxy vitamin D returns to normal after birth. The aforementioned is achieved by increased calcium and phosphorus mobilisation from the skeleton, with a little contribution from the intestinal absorption and renal excretion.
Bone metabolism disorders during pregnancy and lactation are associated with various skeletal metabolic diseases during this period. The most important of these include osteoporosis, transient osteoporosis or algodystrophy, hyper- and hypoparathyroidism, as well as pseudoparathyroidism, familial hypocalcuric hypercalcaemia, and finally vitamin D insufficiency or low calcium intake.
Keywords: Bone metabolism, Pregnancy, Lactation, Calcium, Vitamin D
(EN)
/aggregator-openarchives/portal/institutions/uoa
